Sự phát triển mạnh mẽ của internet và mạng xã hội đã tạo ra những thay đổi sâu sắc trong đời sống xã hội. Không gian mạng trở thành môi trường quan trọng để trao đổi thông tin, kết nối cộng đồng và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội. Tuy nhiên, cùng với những lợi ích to lớn, internet và mạng xã hội cũng đặt ra nhiều thách thức đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong giai đoạn hiện nay.

Theo Báo cáo Tổng quan về internet và mạng xã hội 2023 (Digital 2023: Global Overview Report) của tổ chức We Are Social, đầu năm 2023, Việt Nam có 77,93 triệu người dùng internet, chiếm 79,1% tổng dân số. Số lượng người dùng mạng xã hội cũng khoảng 70 triệu, tương đương với 71% tổng dân số. Thời gian trung bình truy cập mạng xã hội là 2 tiếng 31 phút/người/ngày; 89,8% tổng số người dùng internet của Việt Nam đã sử dụng ít nhất một nền tảng mạng xã hội. 

Sự gia tăng nhanh chóng về số lượng người sử dụng cùng với mức độ phổ biến ngày càng rộng của internet và các nền tảng mạng xã hội cho thấy sự phát triển mạnh mẽ của môi trường số tại Việt Nam trong thời gian qua. Tuy nhiên, cùng với những lợi ích mang lại, không gian mạng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ liên quan đến an ninh thông tin. Với đặc điểm tính ẩn danh cao, môi trường “ảo” và khả năng lan truyền thông tin với tốc độ rất nhanh, internet và mạng xã hội đã bị các thế lực thù địch, phần tử cơ hội lợi dụng để tung tin thất thiệt, lan truyền thông tin sai lệch và các nội dung độc hại.

Những thách thức đặt ra trên không gian mạng

Internet và mạng xã hội với đặc điểm lan truyền thông tin nhanh, phạm vi ảnh hưởng rộng và khả năng ẩn danh cao đã tạo điều kiện cho các hoạt động chống phá diễn ra dưới nhiều hình thức tinh vi. Một trong những thủ đoạn thường thấy là việc lợi dụng mạng xã hội để tung ra các thông tin sai sự thật, bóp méo hoặc xuyên tạc chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Bên cạnh đó, các đối tượng chống phá còn lợi dụng những khó khăn, hạn chế trong quá trình phát triển kinh tế – xã hội để thổi phồng, quy chụp, từ đó phủ nhận thành tựu của công cuộc đổi mới. Nhiều thông tin được đăng tải trên mạng xã hội với mục đích gây hoài nghi trong dư luận, làm suy giảm niềm tin của một bộ phận cán bộ, đảng viên và nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng và sự quản lý của Nhà nước.

Một số tổ chức, cá nhân còn lợi dụng internet để truyền bá các quan điểm sai trái về lịch sử dân tộc, phủ nhận những thành quả cách mạng, kích động chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Thậm chí, có trường hợp sử dụng mạng xã hội để lôi kéo, kích động tụ tập, gây rối trật tự xã hội hoặc hình thành các hội nhóm hoạt động trái pháp luật.

Những hoạt động này cho thấy cuộc đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng – lý luận trong môi trường mạng đang ngày càng trở nên phức tạp và khó lường.

Yêu cầu đặt ra đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Trong bối cảnh cách mạng công nghiệp lần thứ tư và quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng trở thành nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược. Điều này đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, từ các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức chính trị – xã hội cho đến mỗi cán bộ, đảng viên.

Trước hết, cần nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân về tầm quan trọng của việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong môi trường số. Khi nhận thức được nâng cao, mỗi người sẽ chủ động hơn trong việc tiếp nhận và chia sẻ thông tin, tránh bị tác động bởi những thông tin sai lệch, xuyên tạc.

Cùng với đó, việc xây dựng hệ thống hạ tầng công nghệ hiện đại và phát triển các nền tảng số do Việt Nam làm chủ có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm an ninh thông tin và chủ động kiểm soát không gian mạng. Đây cũng là yếu tố góp phần nâng cao năng lực phòng ngừa và xử lý các hành vi lợi dụng internet để chống phá đất nước.

Một nhiệm vụ quan trọng khác là tăng cường công tác phát hiện, nhận diện và đấu tranh với các nguồn thông tin xấu độc trên mạng. Việc chủ động nắm bắt tình hình, kịp thời xử lý các trang mạng, tài khoản phát tán thông tin sai sự thật sẽ góp phần hạn chế tác động tiêu cực của các hoạt động chống phá.

Phát huy vai trò tích cực của internet và mạng xã hội

Bên cạnh việc phòng ngừa và đấu tranh với các thông tin sai trái, cần phát huy mặt tích cực của internet và mạng xã hội trong công tác tuyên truyền. Đây là công cụ hiệu quả để truyền tải thông tin chính thống, lan tỏa các giá trị tích cực và củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước.

Các cơ quan báo chí, truyền thông cần chủ động sử dụng các nền tảng số để cung cấp thông tin nhanh chóng, chính xác và hấp dẫn, đồng thời kịp thời phản bác các luận điệu sai trái. Khi thông tin chính thống được truyền tải rộng rãi và kịp thời, không gian mạng sẽ trở thành môi trường thuận lợi để lan tỏa những giá trị tích cực của xã hội.

Ngoài ra, việc xây dựng lực lượng chuyên trách trong đấu tranh trên không gian mạng cũng là một yêu cầu cần thiết. Những lực lượng này cần được đào tạo bài bản về kiến thức chính trị, kỹ năng công nghệ và phương pháp truyền thông hiện đại nhằm nâng cao hiệu quả trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa lâu dài

Sự phát triển của internet và mạng xã hội là xu thế tất yếu trong tiến trình hội nhập và phát triển của đất nước. Điều này vừa tạo ra nhiều cơ hội, vừa đặt ra những thách thức đối với công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Trong bối cảnh đó, việc kết hợp chặt chẽ giữa các giải pháp về công nghệ, pháp lý và tuyên truyền sẽ giúp nâng cao hiệu quả đấu tranh trên không gian mạng. Quan trọng hơn, cần phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn xã hội, từ các cơ quan chức năng đến mỗi người dân, để xây dựng môi trường thông tin lành mạnh và an toàn.

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên số vì thế không chỉ là nhiệm vụ của riêng một lực lượng nào, mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội nhằm giữ vững ổn định chính trị, củng cố niềm tin của nhân dân và bảo đảm sự phát triển bền vững của đất nước trong thời đại mới.

VP HỘI NHÀ BÁO TỈNH