VOV.VN - Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII diễn ra tại Quảng Ninh từ ngày 11-13/4 đã để lại nhiều dấu ấn về sự đổi mới và sáng tạo của ngành phát thanh trong kỷ nguyên số.
Lễ khai mạc và chương trình nghệ thuật hoành tráng chưa từng có
Ngay sau lễ khai mạc tổ chức tối 11/4 tại Quảng trường 30-10 (phường Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh), chương trình concert “Thanh âm kỷ nguyên mới” đã diễn ra, tạo điểm nhấn mở màn cho Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII với sự tham gia của khoảng 50.000 khán giả. Chương trình mang đến không gian nghệ thuật hoành tráng, một “bữa tiệc” âm nhạc rực rỡ, đồng thời lan tỏa thông điệp về đổi mới, sáng tạo của ngành phát thanh trong hành trình chuyển đổi số và hội nhập, gây ấn tượng mạnh với công chúng cũng như đại biểu, khách mời trong và ngoài nước.
Anh Nguyễn Văn Hiếu, người dân Hạ Long cho biết, đây là lần đầu tiên anh trực tiếp tham dự chương trình do Đài Tiếng nói Việt Nam tổ chức. “Tôi cảm thấy rất tự hào. Chương trình rất hoành tráng, trước đây chỉ nghe qua radio, nay được xem trực tiếp. Mong rằng sẽ có thêm nhiều sự kiện như thế này để người dân được thụ hưởng các hoạt động văn hóa chất lượng”
Chương trình nghệ thuật "Thanh âm kỷ nguyên mới" mang đến không gian nghệ thuật hoành tráng, một “bữa tiệc” âm nhạc rực rỡ với sự tham gia của khoảng 50.000 khán giả
Chị Nguyễn Mai Hương, khách du lịch cho biết, chị rất ấn tượng với quy mô và công tác tổ chức của chương trình. Theo chị, dù lượng khán giả đông và xếp hàng dài, các khâu tổ chức vẫn được thực hiện tốt. “Tôi rất háo hức vì có ca sĩ Hòa Minzy, một nghệ sĩ mà tôi yêu thích. Chương trình còn có sự góp mặt của nhiều nghệ sĩ gạo cội của Quảng Ninh. Hy vọng đây sẽ là dấu ấn đẹp đối với người dân địa phương cũng như du khách”.
Nhiều hoạt động bên lề sôi động
Liên hoan Phát thanh toàn quốc năm nay thu hút 34 cơ quan báo chí, phát thanh - truyền hình trên cả nước cùng các đơn vị thuộc Đài Tiếng nói Việt Nam, Trung tâm Phát thanh - Truyền hình Quân đội, Cục Truyền thông Công an nhân dân và nhiều cơ quan báo chí lớn như Thông tấn xã Việt Nam, Báo Nhân Dân, Tuổi Trẻ, Tiền Phong, VnExpress…Đáng chú ý, lần đầu tiên podcast được đưa vào thi chính thức với 97 tác phẩm, cho thấy xu hướng phát triển mạnh của báo chí âm thanh trên nền tảng số.
Bên cạnh giải thưởng cho tác phẩm, Ban tổ chức còn xét chọn các hạng mục cá nhân và tập thể như Giọng vàng phát thanh, ê-kíp phát thanh trực tiếp xuất sắc, host podcast, kỹ thuật viên tiêu biểu… nhằm ghi nhận đóng góp của những người làm phát thanh.
Ngoài các hoạt động chuyên môn, còn có nhiều sự kiện bên lề, thu hút đông đảo người dân và du khách tham dự như trưng bày hình ảnh, hiện vật với chủ đề “Phát thanh vì Việt Nam hùng cường, thịnh vượng”; “Hội chợ OCOP Quảng Ninh - Hè 2026”
Trong khuôn khổ liên hoan, các hội thảo “Podcast - Đại lộ sáng tạo cho phát thanh trong kỷ nguyên số” và “Phát thanh trực tiếp trong kỷ nguyên mới - Kỹ năng chinh phục công chúng” thu hút đông đảo chuyên gia trong nước, quốc tế tham dự. Các ý kiến tập trung chia sẻ kinh nghiệm phát triển podcast, đổi mới chương trình phát thanh trực tiếp, ứng dụng công nghệ số, nâng cao tương tác và mở rộng kênh phân phối nội dung trên nền tảng số.
Ngoài các hoạt động chuyên môn, Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII còn tổ chức nhiều sự kiện bên lề, thu hút đông đảo người dân và du khách tham dự như trưng bày hình ảnh, hiện vật với chủ đề “Phát thanh vì Việt Nam hùng cường, thịnh vượng”; “Hội chợ OCOP Quảng Ninh - Hè 2026”; hoạt động tham quan, trải nghiệm tại tỉnh Quảng Ninh; trao giải cuộc thi ảnh, video clip “Quảng Ninh khát vọng vươn mình cùng đất nước”…góp phần tạo không khí sôi nổi và lan tỏa hình ảnh Quảng Ninh năng động, giàu bản sắc.
Podcast - điểm nhấn mới của Liên hoan
Podcast được xem là một trong những điểm nhấn nổi bật, thu hút sự quan tâm của nhiều báo và phát thanh - truyền hình địa phương và cơ quan báo điện tử. Theo ông Ngô Thiệu Phong, Tổng Biên tập Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam, Trưởng Tiểu ban podcast, số lượng tác phẩm dự thi năm nay lên tới gần 100, cho thấy sức hút ngày càng lớn của loại hình này trong các cơ quan báo chí.
“Qua đánh giá của tiểu ban chấm, chất lượng các tác phẩm khá đồng đều. Đáng chú ý, một số đơn vị không có truyền thống làm phát thanh lại thực hiện podcast rất tốt. Điều đó khẳng định podcast đang được đông đảo các cơ quan báo chí quan tâm và đầu tư”, ông Phong nhận định. Ông cũng cho biết nhiều cơ quan báo chí đã sản xuất podcast từ trước, có lượng người nghe ổn định, cho thấy đây không phải sản phẩm làm để dự thi mà xuất phát từ nhu cầu thực tế của công chúng. “Khoảng cách chất lượng giữa các báo không lớn. Nếu chấm "mù", rất khó phân biệt đâu là cơ quan Trung ương hay địa phương. Thậm chí, một số đơn vị không có nhiều truyền thống làm podcast vẫn gửi tới những tác phẩm chất lượng, có tương tác tốt trên nền tảng số”.
Hội thảo “Podcast - Đại lộ sáng tạo cho phát thanh trong kỷ nguyên số” thu hút nhiều nhà báo, chuyên gia quan tâm và tham dự
Từ thực tiễn kỳ liên hoan cho thấy, dù podcast mới được triển khai tại một số địa phương và nhiều đơn vị vẫn trong giai đoạn thử nghiệm, xu hướng phát triển đã khá rõ nét. Một số chương trình vẫn chuyển đổi từ phát thanh truyền thống sang podcast theo cách làm đơn giản, song các đại biểu tại hội thảo chuyên môn nhấn mạnh việc chuyển đổi này cần được gia công nội dung bài bản, phù hợp với đặc thù nghe theo yêu cầu, thay vì chỉ đưa nguyên chương trình phát thanh lên nền tảng số.
Một điểm đáng chú ý khác là vai trò ngày càng rõ của công nghệ trong phát triển podcast. Nền tảng số đang trở thành “đầu ra” phù hợp cho phát thanh hiện đại, đặc biệt trong tiếp cận nhóm công chúng trẻ và mở rộng khả năng lan tỏa nội dung.
Ông Ngô Thiệu Phong cho biết: "Qua đánh giá của tiểu ban chấm, chất lượng các tác phẩm khá đồng đều. Đáng chú ý, một số đơn vị không có truyền thống làm phát thanh lại thực hiện podcast rất tốt"
“Hiện nay không chỉ podcast âm thanh, nhiều đơn vị đã triển khai video podcast. Công nghệ chắc chắn sẽ tiếp tục phát triển và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thính giả cũng như người làm chương trình”, ông Ngô Thiệu Phong cho biết.
Bên cạnh đó, kinh nghiệm quốc tế chia sẻ tại liên hoan cũng gợi mở hướng đi cho các cơ quan báo chí trong nước, nhất là việc nghiên cứu nhu cầu thính giả trước khi xây dựng format và kịch bản. Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp podcast phát triển chuyên nghiệp, phù hợp với từng nhóm công chúng. Từ những kết quả của Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII có thể thấy podcast đang từng bước khẳng định vị trí trong hệ sinh thái phát thanh hiện đại, mở ra hướng phát triển mới cho các cơ quan báo chí trong bối cảnh chuyển đổi số.
Nội dung thời sự, tương tác cao - điểm nhấn của phát thanh trực tiếp
Đánh giá về chất lượng tổng thể Liên hoan Phát thanh toàn quốc năm nay, nhà báo Đồng Mạnh Hùng, Trưởng Ban Thư ký Biên tập VOV, Trưởng Ban Giám khảo Hội đồng thi Phát thanh trực tiếp cho biết, ông đánh giá cao những kết quả đạt được, đặc biệt là sự tham gia đông đảo của các cơ quan báo chí phát thanh - truyền hình địa phương và các đơn vị sản xuất nội dung âm thanh trên nền tảng số. Theo ông, điều này cho thấy phát thanh, cũng như báo chí âm thanh số, đang nhận được sự quan tâm ngày càng lớn.
“Dù nhiều cơ quan báo chí đang trong quá trình sắp xếp tổ chức và gặp không ít khó khăn, số lượng tác phẩm dự thi vẫn được bảo đảm. Đặc biệt, thể loại podcast khi đưa vào đã nhận được sự hưởng ứng tích cực từ các đơn vị”, ông Hùng nói.
Dấu ấn nổi bật trong các chương trình phát thanh trực tiếp là bám sát hơi thở đời sống, phản ánh kịp thời những vấn đề thời sự
Ông Đồng Mạnh Hùng cũng cho rằng, con số gần 1.000 nhà báo, phóng viên tham dự Liên hoan là minh chứng rõ nét cho sức hút của sự kiện. Bên cạnh đó, hai hội thảo chuyên môn về podcast và phát thanh trực tiếp thu hút đông đảo đại biểu trong nước và quốc tế, góp phần tạo nên không khí nghề nghiệp sôi nổi. “Liên hoan không chỉ là nơi thi thố mà thực sự trở thành ngày hội của những người làm phát thanh”.
Đối với phần thi phát thanh trực tiếp, theo ông Đồng Mạnh Hùng, dấu ấn nổi bật nhất là các chương trình bám sát hơi thở đời sống, phản ánh kịp thời những vấn đề thời sự. Nhiều tác phẩm đề cập đến công tác xây dựng Đảng, vận hành chính quyền hai cấp, tháo gỡ điểm nghẽn phát triển, tăng trưởng kinh tế, phát triển nông nghiệp, công nghiệp địa phương hay bài toán việc làm cho người lao động. Các vấn đề dân sinh như chống ngập úng, bảo vệ môi trường, ứng dụng trí tuệ nhân tạo…cũng được đưa vào chương trình với cách thể hiện linh hoạt, tạo hiệu quả tương tác tốt.
“Những chủ đề không dễ làm nhưng các đơn vị đã xử lý có tình, có lý và thu hút công chúng cả về nghe lẫn tương tác trên nền tảng số”.
Nhà báo Đồng Mạnh Hùng, Trưởng Ban Thư ký Biên tập VOV, Trưởng Tiểu ban chấm thi Phát thanh trực tiếp
Một điểm mới khác là nhiều chương trình mang màu sắc giải trí nhưng vẫn chuyển tải thông điệp về phát triển công nghiệp văn hóa, triển khai các chủ trương, nghị quyết lớn. Theo ông Đồng Mạnh Hùng, điều này cho thấy phát thanh không chỉ cung cấp thông tin mà còn có vai trò định hướng, cổ vũ trong bối cảnh mới. Bên cạnh đó, các đơn vị tham gia cũng đầu tư mạnh cho đội ngũ dẫn chương trình và ê-kíp sản xuất, khi Liên hoan lần này bổ sung các giải thưởng dành cho người dẫn chương trình xuất sắc và ê-kíp phát thanh trực tiếp tiêu biểu. “Nhiều cặp dẫn và ê-kíp thực sự nổi bật, khiến Ban giám khảo gặp không ít khó khăn khi lựa chọn”.
Đáng chú ý, các chương trình năm nay đều được livestream trên nền tảng số, mở rộng khả năng tương tác với công chúng. Có chương trình thu hút hàng nghìn người theo dõi trực tiếp, hàng chục nghìn lượt bình luận, góp ý ngay trong quá trình phát sóng. Theo ông Hùng, điều này cho thấy phát thanh đang chuyển mình mạnh mẽ, không chỉ tồn tại trên sóng truyền thống mà đã lan tỏa rộng trên môi trường số.
Nhấn mạnh vai trò của ê-kíp sản xuất, ông Đồng Mạnh Hùng cho rằng, phát thanh trực tiếp không thể thành công nếu thiếu sự phối hợp nhịp nhàng giữa các bộ phận. Từ khâu lựa chọn nội dung, chuẩn bị sản xuất đến khi lên sóng đều đòi hỏi sự ăn ý giữa kỹ thuật viên, tổ chức sản xuất và người dẫn chương trình.
Sáng tạo trong cách thể hiện, dấu ấn từ nhiều đơn vị dự thi
Đánh giá về các chương trình phát thanh trực tiếp tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII, ông Phạm Mạnh Hùng, Phó Tổng Giám đốc VOV, Trưởng Ban Tổ chức Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ 17 cho rằng, 26 tác phẩm dự thi năm nay đã tạo nên một trong những điểm nhấn nổi bật của kỳ liên hoan, thể hiện rõ sức sống của radio khi đồng hành cùng hơi thở đời sống trong bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ.
Theo ông, các đơn vị dự thi có sự chuẩn bị công phu, lựa chọn đề tài bám sát những sự kiện thời sự quan trọng của đất nước, những vấn đề dư luận quan tâm, đồng thời thể hiện bản sắc riêng của từng địa phương, vùng miền. Chủ đề các chương trình phong phú, đa dạng, nhiều tác phẩm mang đậm tính nhân văn, phản ánh sinh động đời sống lao động của người dân.
“Có những chương trình phát thanh trực tiếp nhưng rất xúc động, chạm tới trái tim người nghe nhờ sự chuẩn bị kỹ lưỡng và cách thể hiện thông minh của ê-kíp thực hiện”, ông Hùng nhận xét.
Phần thi phát thanh trực tiếp của Ban Thời sự (VOV1)
Về cách thể hiện, ông Phó Tổng Giám đốc VOV đánh giá, các chương trình năm nay có nhiều đổi mới, sáng tạo, đặc biệt là sự tham gia năng động của đội ngũ phóng viên trẻ. Một số đơn vị có truyền thống và đầu tư mạnh cho phát thanh để lại dấu ấn rõ nét như Báo và Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh, Đài Tiếng nói Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, các đơn vị của Đài Tiếng nói Việt Nam, Đài Phát thanh - Truyền hình Nghệ An… Đây đều là những đơn vị có sản phẩm ấn tượng, thể hiện sự lao động nghề nghiệp nghiêm túc. Theo ông, chính sự chuẩn bị bài bản đã tạo nên những chương trình hấp dẫn, đồng thời đặt ra thách thức cho ban giám khảo trong việc lựa chọn và tôn vinh các tác phẩm xứng đáng.
Liên hoan năm nay cũng chú trọng đánh giá sự phối hợp của ê-kíp sản xuất, từ phóng viên hiện trường, đạo diễn, kỹ thuật viên đến người dẫn chương trình. Ban tổ chức không chỉ trao giải cho tác phẩm mà còn tôn vinh sự phối hợp hiệu quả của tập thể sản xuất cũng như vai trò của các MC.
“Thông qua các chương trình, chúng tôi lựa chọn để tôn vinh những người dẫn chương trình xuất sắc, đồng thời tạo cơ hội để các đồng nghiệp học hỏi lẫn nhau”, ông cho biết.
Ông Phạm Mạnh Hùng, Phó Tổng Giám đốc VOV, Trưởng Ban Tổ chức Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII
Một điểm đáng chú ý là việc ứng dụng công nghệ trong các chương trình phát thanh trực tiếp. Theo ông Phạm Mạnh Hùng, 100% chương trình dự thi đều được đưa lên các nền tảng số như website và mạng xã hội của các cơ quan báo chí, mở rộng không gian tiếp cận công chúng, tăng tương tác và vượt ra khỏi phạm vi phát sóng truyền thống AM, FM. Bên cạnh đó, trí tuệ nhân tạo cũng bắt đầu được ứng dụng trong nhiều khâu của quá trình sản xuất, từ xây dựng kịch bản, xử lý nội dung đến tổng hợp thông tin, hỗ trợ thực hiện các chuyên đề chuyên sâu. Các ê-kíp cũng thể hiện sự linh hoạt và sáng tạo trong xử lý tình huống phát sinh của chương trình trực tiếp.
“Phát thanh trực tiếp tiếp tục khẳng định lợi thế nhờ tính cập nhật, khả năng tương tác và bám sát đời sống. Tôi đánh giá cao nỗ lực đổi mới của các đơn vị dự thi, đây cũng là dịp để các cơ quan báo chí học hỏi kinh nghiệm, thúc đẩy đổi mới hoạt động phát thanh”, ông Phạm Mạnh Hùng nhấn mạnh.
Về sự phát triển của podcast, ông Phạm Mạnh Hùng cho biết, podcast đang phát triển nhanh. Theo thông tin tại hội thảo quốc tế trong khuôn khổ Liên hoan, Việt Nam nằm trong nhóm 4-5 quốc gia có tốc độ phát triển nội dung podcast nhanh nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Nhận xét của các giám khảo quốc tế cũng cho thấy các cơ quan báo chí Việt Nam có nhiều sáng tạo trong cách tiếp cận và xử lý nội dung podcast trên nền tảng số.
Ông Phạm Mạnh Hùng cho rằng, sự phát triển của podcast mở ra cơ hội lớn cho phát thanh trong chiến lược chuyển đổi số. “Không gian số là một đại dương rộng lớn cho sự sáng tạo và phát triển của phát thanh, khi công chúng đang dịch chuyển mạnh sang môi trường số và nhu cầu tiêu thụ nội dung số ngày càng tăng”.
Trong bối cảnh cạnh tranh mạnh mẽ với các nền tảng xuyên biên giới, các cơ quan báo chí cần chủ động đổi mới, tái cấu trúc nguồn lực, đầu tư sản xuất nội dung podcast và các sản phẩm âm thanh số chất lượng cao. Theo ông, đây không chỉ là yêu cầu phát triển mà còn là cách để báo chí giữ vững vai trò dẫn dắt thông tin, định hướng dư luận và phục vụ mục tiêu phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.
